Dünyada bir ilk: Yapay zeka destekli beyin ameliyatında tümör çıkarıldı

Rhys Hibbert, 48 yaşında, Bedfordshire’da ikamet eden iki çocuk babası, dünyada ilk kez gerçek zamanlı yapay zeka desteğiyle beyin ameliyatı geçiren hasta oldu. University College London Hastanesi’nde yapılan operasyon sırasında, beynin tabanında yer alan 11 mm kanserli olmayan hipofiz bezinde tümör cerrahlara optik sinirlere baskı yaparak zamanla görme kaybına yol açabilme ihtimaliyle riskli bir konumda bulunuyordu. Cerrahlar, burundan ilerleten ince bir endoskop ile tümöre ulaştılar ve tümörün damar ve sinirlerin yakınında olması nedeniyle çıkarımın güvenli alanlarını belirlemekte zorluk çekmeyi önceden öngördüler.

Ameliyat sırasında geliştirilen yapay zeka sistemi, canlı video görüntülerini analiz ederek cerrahi aletleri takip etti ve damar ile sinirlerin bulunabileceği bölgeleri işaretledi. Bu sistem, yüzlerce hipofiz tümörü ameliyatının videosu üzerinde eğitildi ve beynin önemli, çoğu zaman doğrudan görülemeyen anatomik yapılarını tanıma yeteneği geliştirdi. AI, cerrahların yerini almadı; tüm kontrol ameliyatı gerçekleştiren doktorlarda kaldı. Sistem, cerrahların en güvenli çıkarma noktasını anlık olarak belirlemelerine yardımcı olarak, kritik damar ve sinirlerin zarar görmesini engelledi.

Ameliyatın ardından Hibbert, gözlerini açtığında görüşünün yaklaşık 360 dereceye ulaşmış gibi hissettiğini ve bir yıldır bu kadar net göremediğini söyledi. Sekiz hafta içinde görmesinin birkaç günde bir daha da iyileştiğini, enerjisinin geri geldiğini ve ameliyat öncesinde yaşadığı yan etkilerin ortadan kalktığını ifade etti. Hibbert, “Hayatımı bana geri verdi” diyerek, yapay zekanın cerrahların yerini almadığını ve kontrolün tamamen doktorlarda olduğunu vurguladı.