Dünya ticaretinde yapay zeka etkisi
Haziran ayında, ABD‑İran savaşı ve Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklara rağmen küresel ticaret hacmi, Hollanda Ekonomi Politikası Analiz Bürosu (CPB) verilerine göre bir önceki aya göre %2 artış göstererek güçlü bir yükseliş kaydetti. Mayıs ayındaki artış ise %0,5 idi. Savaşın ilk tam ayında ticaret seviyesi ciddi biçimde gerileyip Şubat seviyelerinin altına düşse de, sonrasında toparlanarak Şubat seviyelerinin üzerine çıktı. İkinci çeyrekte ticaret hacmi ise yılın ilk üç ayına kıyasla büyük ölçüde değişmedi.
2025 yılında ABD’nin uyguladığı yüksek tarifelere rağmen küresel ticaret dirençli kaldı; ihracat ve ithalat hacmi yıl boyunca %4,2 artarken 2024’te bu oran %2,6 idi. Bu artışın temelinde, ABD veri merkezlerinde kullanılmak üzere yarı iletken ve diğer elektronik ekipmanlara yönelik güçlü talep bulunuyor. Fed ekonomistleri, yapay zeka yatırımlarının patlamasaydı 2025’te ABD ithalatının %10 gerileyebileceğini hesapladı. Yapay zeka yatırımlarının ticarete desteği 2026’nın ilk yarısında da sürdü ve etkisi Asya’daki üretici ekonomilerin ötesine yayıldı.
Almanya’da ise ikinci çeyrek büyümesi ihracatın olumlu gelişmeleriyle %0,2’den %0,3’e revize edildi; Federal İstatistik Ofisi Başkanı Ruth Brand büyümenin ihracattan kaynaklandığını belirtti. S&P Global verileri, Almanya imalat sektöründe üçüncü çeyreğin başında 4,5 yılın en hızlı genişlemesine işaret ederken, ihracat siparişleri Şubat 2022’den bu yana en güçlü artışı kaydetti. Veri merkezi talebi bu artışta rol oynadı. OECD, ikinci çeyrekte veri bulunan 30 üye ekonomide büyümeyi %0,4’ten %0,5’e hızlandırdığını rapor etti. ABD Başkanı Donald Trump’ın Kanada’dan otomobil ve parça ithalatına %50 tarife tehdidinde bulunması ve Washington’ın 16 ülkeye “yapısal aşırı kapasite” gerekçesiyle yeni vergiler hazırlaması ise küresel ticaret görünümündeki belirsizliği artırıyor.
